دانشگاه گیلان فیزیولوژی و بیوتکنولوژی آبزیان 2345-3966 13 4 2026 03 17 Investigation of the functions and antioxidant and antibacterial properties of phycobiliprotein pigments extracted from Spirulina and Gracilaria بررسی ‌عملکرد و ویژگی‌های آنتی‌اکسیدانی و ضدباکتریایی ‌رنگدانه‌های فیکوبیلی‌پروتئینی استخراج شده از اسپیرولینا و گراسیلاریا 1 28 9541 10.22124/japb.2026.31694.1578 FA محمدرضا میرزاخواه کاجانی دانشجوی کارشناسی ارشد بیوشیمی، گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان، رشت، ایران محمود رضا آقا معالی دانشیار گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان، رشت، ایران کورش جهانبان دانشجوی دکتری بیوشیمی، گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان، رشت، ایران فاطمه مرادی دکتری بیوشیمی، گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان Journal Article 2025 09 15 Phycobiliproteins, a class of natural bioactive compounds derived from various organisms such as red algae and cyanobacteria, have gained significant attention due to their diverse biological activities. This study investigated the structures of two pigments, phycocyanin and phycoerythrin, their optical spectral characteristics, ability to scavenge free radicals, exert antioxidant and antimicrobial properties. These pigments were extracted from Spirulina platensis and Gracilaria gracilis. The extraction process involved freeze-thaw cycles followed by ammonium sulfate precipitation and dialysis for partial purification. Spectroscopic analysis revealed maximum absorption for phycocyanin at 620nm and for phycoerythrin at 495 and 545nm. The SDS-PAGE band pattern confirmed the presence of α and β subunits (18–20kDa) and the γ subunit (31kDa). FTIR spectra also indicated the presence of biological functional groups, including amide I at 1644cm-1 and tetrapyrrole structures. The DPPH assay confirmed the antioxidant activity of both pigments. The free radical scavenging percentages were reported as 59% for phycoerythrin and 42% for phycocyanin. The disc diffusion assay demonstrated that both pigments possessed antimicrobial effects against Staphylococcus aureus and Escherichia coli. The highest activity against the Gram-positive bacterium, S. aureus, was observed with phycoerythrin, while phycocyanin showed the highest inhibitory effect against the Gram-negative bacterium, E. coli. These results demonstrate the high potential of these pigments for pharmaceutical, industrial and food applications. فیکوبیلی‌پروتئین‌ها، دسته‌ای از ترکیبات زیست‌فعال طبیعی مشتق شده از انواع جانداران مانند جلبک‌های قرمز و سیانوباکتری‌ها، به دلیل فعالیت‌های زیستی متنوع مورد توجه قرارگرفته‌اند. این پژوهش به بررسی ساختار‌های دو رنگدانه فیکوسیانین و فیکواریترین، ویژگی‌های طیف نوری و توانایی آنها در مهار رادیکال آزاد و ایجاد خواص آنتی‌اکسیدانی و ضدمیکروبی پرداخته است. این رنگدانه‌ها از جلبک‌های Spirulina platensis و Gracilaria gracilis استخراج شدند. فرایند استخراج شامل چرخه‌های انجماد- ذوب و سپس رسوب با سولفات آمونیوم و دیالیز، برای تخلیص نسبی بود. بررسی طیف‌سنجی، بیشینه جذب برای فیکوسیانین را در طول موج 620 نانومتر و برای فیکواریترین را در طول موج‌های 495 و 545 نانومتر نشان داد. الگوی باندهای SDS-PAGE حضور زیرواحدهای α و β (20-18 کیلودالتون) و γ (31 کیلودالتون) را تایید کرد. طیف FTIR نیز حضور گروه‌های عاملی زیستی از جمله آمید I در 1644 بر سانتی‌متر و ساختارهای تتراپیرولی را نشان داد. آزمون DPPH، فعالیت آنتی‌اکسیدانی هر دو رنگدانه را تایید کرد. درصد مهار رادیکال آزاد برای فیکواریترین و فیکوسیانین به ترتیب 59 درصد و 42 درصد گزارش شد. آزمون انتشار دیسک نشان داد که هر دو رنگدانه دارای اثر ضدمیکروبی علیه Staphylococcus aureus و Escherichia coli بودند. بیشترین فعالیت علیه باکتری گرم مثبت S. aureus توسط فیکواریتین بود و برای باکتری گرم منفی E. coli، فیکوسیانین بیشترین اثر مهاری را داشت. این نتایج، پتانسیل بالای این رنگدانه‌ها را برای کاربردهای دارویی، صنعتی و غذایی نشان می‌دهد.

https://japb.guilan.ac.ir/article_9541_4658b617130161cec2e87b8920c9effd.pdf

دانشگاه گیلان فیزیولوژی و بیوتکنولوژی آبزیان 2345-3966 13 4 2027 03 16 Effect of pH on growth and cellular morphology of green alga Scenedesmus quadricauda (Chlorophyceae) تاثیر pH بر رشد و ریخت‌شناسی سلولی جمعیت جلبک سبز (Chlorophyceae) Scenedesmus quadricauda 29 48 9684 10.22124/japb.2025.27051.1536 FA امیدوار فرهادیان دانشیار گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران صفی اله حیدری دانشجوی دکتری شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران Journal Article 2024 03 17 In this study, density, growth and cellular morphology in green algae Scenedesmus quadricauda (Chlorophyceae) population were investigated at pH of 6, 6.5, 7, and 8 in the experimental conditions. The experiment was carried out as completely randomized design (CRD) for a 21-day period. Results showed that increment of population density of S. qaudricauda cultured on pH levels of 7 and 8 were higher than pH levels of 6 and 6.5 during experiment. The highest cellular density (442.7×103 cell/mL), maximum specific growth rate (0.098 /day) and minimum population doubling time (7 days) were obtained at pH 8. Cellular morphology (based on cells per colony) of S. quadricauda population was considerably changed during experiment. At pH of 6 and 6.5 dominated by only 1 cell/colony while the cell composition at pH of 7 and 8 were tendency to more than 1 cell/colony. The findings of this experiment also showed that the percentage of four-cell colonies in the population grown at pH 8 was higher than at other pH levels. Overall, the response of S. quadricauda to increased pH resulted in a decrease in the number of single-cell individuals and an increase in the formation of multicellular colonies (mainly four-cell colonies). در این مطالعه تراکم، رشد و تغییرات ریخت‌شناختی سلول‌ها در جمعیت جلبک سبز Scenedesmus quadricauda درpH های 6، 5/6 ، 7 و 8 در شرایط آزمایشگاهی بررسی شد. آزمایش به صورت یک طرح کاملا تصادفی به مدت 21 روز انجام شد. نتایج نشان داد که افزایش تراکم جمعیت S. quadricauda پرورش داده شده در pHهای 7 و 8 در طی آزمایش بیشتر از pHهای 6 و 5/6 بود. بالاترین میزان تراکم سلولی (103×7/442 سلول در میلی‌لیتر)، بیشترین میزان رشد ویژه (098/0 در روز) و کمترین زمان دو برابر شدن جمعیت (7 روز) در pH 8 به دست آمد. ریخت‌شناسی سلولی جمعیت S. quadricauda (بر اساس تعداد سلول‌ها در هر کلونی) در طی دوره آزمایش دچار تغییرات قابل‌ملاحظه‌ای شد. در pHهای 6 و 5/6 کلونی‌های دارای تنها یک سلول غالب بودند، در حالی که درpH های 7 و 8 کلونی‌های جمعیت عمدتا تمایل به بیش از یک سلول داشتند. همچنین یافته‌های این آزمایش نشان داد درصد کلونی‌های چهار سلولی در جمعیت رشد کرده در pH 8 بیشتر از pHهای دیگر بود. به طور کلی، پاسخ S. quadricauda به افزایش pH موجب کاهش جمعیت تک‌سلولی‌ها و افزایش تشکیل کلونی‌های با بیش از یک سلول (عمدتا کلونی‌های چهار سلولی) شد.

https://japb.guilan.ac.ir/article_9684_c92547bf9a131cbe216e14e40d18ab06.pdf

دانشگاه گیلان فیزیولوژی و بیوتکنولوژی آبزیان 2345-3966 13 4 2026 03 21 Assessment of bacterial flora probiotics activity isolated from the water and sediments of silver carp (Hypophthalmichthys molitrix) broodstocks ponds ارزیابی فعالیت پروبیوتیکی فلور باکتریایی جداسازی شده از آب و رسوب استخرهای مولدین ماهی کپور نقره‌ای (Hypophthalmichthys molitrix) 49 72 9685 10.22124/japb.2025.30430.1569 FA مهران آوخ کیسمی دانشیار گروه آموزش شیلات و آبزیان، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران علی محمدپور کلده کارشناس ارشد بخش تحقیقات زیست محیطی، اداره کل محیط زیست استان گیلان، سازمان حفاظت محیط زیست کشور، رشت، ایران محمد رهاننده استادیار گروه آموزش شیلات و آبزیان، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران افشار ذوقی شلمانی استادیار گروه آموزش شیلات و آبزیان، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران Journal Article 2025 04 19 This study was conducted to screen water and sediments bacterial flora of silver carp broodstock including Bacillus subtilis, Escherichia coli, Corynebacterium ammoniagenes, Staphylococcus aureus, Pseudomonas aeruginosa, Micrococcus luteus, Aeromonas hydrophila, and Unidentified as probiotics. Antibacterial activities were conducted by using disc diffusion, well diffusion and cross streak methods under the influence of different pH, salt, temperature and time duration. The 96h effectiveness of a suspension of three probiotic candidate species and the pathogenic bacterium A. hydrophila was investigated on the mortality rate of silver carp larvae with different concentrations of candidate bacteria (105 and 107 cells/mL) and a control without bacteria in a flask (1L). Also, effectiveness of selected bacteria was investigated on the water quality and survival rate of silver carp fry in the treatment and control groups during 28 days. The three probiotics candidates Bacillus, Corynebacterium and Micrococcus were shown to have antibacterial activity against pathogenic bacteria. The optimal growth and antibacterial bio-components production of selected B. subtilis with inhibitory and lethal effectiveness characteristics against A. hydrophila were found at pH 8 and temperature 30 and 37°C. There were significant differences between treatments and control groups in larva mortality rates during 96h exposure to different concentrations of candidate bacteria (P<0.05). There were significant differences in water quality and growth indices between treatments and control groups during 28 days exposure to selected B. subtilis in aquaria (P<0.05). From this, we can conclude that the candidate B. subtilis can be used to improve water quality and growth of silver carp culture. این مطالعه با هدف ارزیابی نمونههای باکتریایی آب و رسوب استخرهای مولدین ماهی کپور نقرهای شامل Bacillus subtilis، Escherichia coli،Aeromonas hydrophila ، Corynebacterium ammoniagenes، Staphylococcus aureus، Pseudomonas aeruginosa، Micrococcus luteus و Unidentified به عنوان پروبیوتیک انجام شد. فعالیتهای ضدباکتریایی، با روش‌های انتشار در چاهک، انتشار در دیسک و روش متقاطع تحت تاثیر pH، نمک، دما و زمان‌های مختلف بررسی شد. اثربخشی 96 ساعته سوسپانسیون سه گونه منتخب پروبیوتیک و باکتری بیماری‌زای A. hydrophila روی درصد مرگ و میر لارو ماهی کپور نقرهای (105 و 107 سلول در میلیلیتر) و شاهد بدون باکتری در ارلن یک لیتری و اثربخشی 28 روزه باکتری انتخاب شده روی کیفیت آب پرورش و شاخصهای رشد بچهماهیان کپور نقرهای در گروههای تیمار و شاهد بررسی شد. نتایج نشان داد سه گونه Bacillus subtilis، Corynebacterium ammoniagenes و Micrococcus luteus فعالیت ضدباکتریایی در مقابل عوامل بیماری‌زا داشتند. رشد مطلوب و تولید ترکیبات ضدباکتریایی Bacillus منتخب با اثر ممانعت کنندگی و کشندگی معنی‌دار در برابر باکتری بیماری‌زای Aeromonas در pH 8 و دمای 37 و 30 درجه سانتی‌گراد دیده شد. درصد بقا بین تیمارها و شاهد در تیمار 96 ساعته بچهماهیان با گروه‌های باکتریایی منتخب معنیدار بود (05/0P<). بین کیفیت آب و شاخصهای رشد بچه ماهیان کپور نقرهای گروههای تیمار و شاهد پس از 28روز تیمار با B. subtilis منتخب در آکواریوم، اختلاف معنی‌دار مشاهده شد (05/0P<). بر اساس این نتایج، می‌توان نتیجه‌گیری کرد که گونه B. subtilis منتخب می‌تواند به عنوان عامل بهبود کیفیت آب و رشد ماهی در پرورش ماهی کپور نقرهای عمل کند.

https://japb.guilan.ac.ir/article_9685_4dc961f60ff51761be1a450ba015ef46.pdf

دانشگاه گیلان فیزیولوژی و بیوتکنولوژی آبزیان 2345-3966 13 4 2026 03 18 Investigation of water physicochemical parameter variations and their impact on phytoplankton community in Pacific white shrimp (Litopenaeus vannamei ) culture ponds at Shahid Sanati Goater shrimp farm complex, Sistan and Baluchestan Province, Iran بررسی تغییرات شاخص‌های فیزیکوشیمیایی آب و تاثیر آن بر جمعیت فیتوپلانکتون در استخرهای پرورش میگوی سفید غربی (Litopenaeus vannamei ) مجتمع پرورش میگو شهید صنعتی گواتر، استان سیستان و بلوچستان 73 93 9760 10.22124/japb.2025.30498.1570 FA زهرا امینی خوئی استادیار بخش زیست‌فناوری، مرکز تحقیقات شیلاتی آب‌های دور، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، چابهار، ایران اشکان اژدری دکتری بهداشت آبزیان، مرکز تحقیقات شیلاتی آب‌های دور، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، چابهار، ایران المیرا عرفانی فر کارشناس ارشد بخش اکولوژی، مرکز تحقیقات شیلاتی آب‌های دور، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، چابهار، ایران بیژن آژنگ کارشناس ارشد بخش آبزی‌پروری، مرکز تحقیقات شیلاتی آب‌های دور، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، چابهار، ایران سجاد پورمظفر استادیار بخش زیست‌فناوری، ایستگاه تحقیقاتی نرمتنان خلیج فارس، پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس، ایران Journal Article 2025 04 26 This study was conducted to investigate the variations in water physicochemical parameters and their impact on the phytoplankton community in the culture ponds at the Shahid Sanati Goater site during the shrimp rearing period. In this study, temporal variations in water temperature, salinity, pH, turbidity, nitrate, phosphate, nitrite, and ammonia were investigated along with the abundance and diversity of phytoplankton communities in aquaculture ponds. Based on the obtained results from the inlet canals and culture ponds, water temperature ranged from 29 to 35.5°C, salinity from 10 to 42g/L and turbidity from 16 to 170 NTU. Concentrations of nitrate and phosphate were measured ranging from 0.53 to 2.58mg/L and 0.21 to 2.65mg/L, respectively and nitrite concentration ranged from 0.005 to 0.280mg/L and ammonia concentration from 0.001 to 0.188mg/L. Phytoplankton community analysis in the culture ponds revealed that the most prominent blooms were attributed to the cyanobacteria Phormidium sp. and Synechococcus sp., the diatoms Chaetoceros costatus, Navicula elegans, and Nitzschia closterium, and the dinoflagellate Prorocentrum minimum. Correlation analysis results indicated a significant relationship between water temperature variations and the phytoplankton community composition (P<0.05). An increase in water temperature from 32 to 35.5°C led to a significant decrease in green algae density and a considerable increase in the cyanobacterial population (P<0.05). Based on the findings of this study, among the evaluated physicochemical parameters, water temperature was identified as a key factor driving the occurrence of cyanobacterial blooms in Litopenaeus vannamei culture systems. این پژوهش به منظور بررسی تغییرات شاخص‌های فیزیکوشیمیایی آب و تاثیر آن بر جمعیت فیتوپلانکتونی در سایت شهید صنعتی گواتر در طی دوره پرورش میگو صورت گرفت. در این مطالعه، روند تغییرات دما، شوری، pH، کدورت، نیترات، فسفات، نیتریت و آمونیاک و همچنین تراکم و تنوع جمعیت‌های مختلف فیتوپلانکتون‌های استخرهای پرورش مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس نتایج به دست آمده از کانال‌های آب‌رسان و مزارع پروش دمای آب در محدوده 29 تا 5/35 درجه سانتی‌گراد، شوری 10 تا 42 گرم در لیتر و کدورت 16 تا 170 واحد بود. غلظت نیترات و فسفات به ترتیب در محدوده 58/2-53/0 و 65/2-21/0 و غلظت نیتریت 280/0-005/0 میلی‌گرم در لیتر و آمونیاک 188/0-001/0 میلی‌گرم در لیتر اندازه‌گیری شد. بررسی جمعیت فیتوپلانکتونی استخرهای پرورش نشان داد که بالاترین میزان شکوفایی مربوط به ریزجلبک‌های سبز- آبی (سیانوباکتری‌های) Phormidium sp. و Synechococcus sp.، دیاتومه‌های Chaetoceros costatus، Navicula elegans و Nitzschia closterium و دینوفلاژله Prorocentrum minimum بود. نتایج تحلیل همبستگی نشان داد که تغییرات دمای آب با ترکیب جمعیت‌های فیتوپلانکتونی ارتباط معنی‌داری داشت (05/0P<). افزایش دمای آب از ۳۲ به 5/35 درجه سانتی‌گراد موجب کاهش معنی‌دار تراکم جلبک‌های سبز و افزایش قابل ملاحظه جمعیت جلبک‌های سبز- آبی شد (05/0P<). بر اساس یافته‌های این پژوهش، در میان شاخص‌های فیزیکوشیمیایی بررسی شده، دمای آب به عنوان عامل کلیدی در بروز شکوفایی جلبک‌های سبز- آبی در سیستم‌های پرورش میگوی وانامی شناسایی شد.

https://japb.guilan.ac.ir/article_9760_53f27bbb50d3871d3c0b88b5a7e96c5e.pdf

دانشگاه گیلان فیزیولوژی و بیوتکنولوژی آبزیان 2345-3966 13 4 2026 03 16 Investigating the antioxidant properties of jellyfish Chrysaora hysoscella venom بررسی خاصیت آنتی‌اکسیدانی زهر عروس دریایی Chrysaora hysoscella 95 115 9812 10.22124/japb.2024.26334.1522 FA اصغر محمدزاده اصل دکتری تخصصی زیست‌فناوری دریا، گروه زیست‌شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران حسین ذوالقرنین استاد گروه زیست‌شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران سهیلا مترودی استادیار گروه زیست‌شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران Journal Article 2024 12 23 Some jellyfish species can produce venom containing compounds with potential therapeutic properties. The venom of the jellyfish Chrysaora hysoscella possesses various properties that have been less studied. In this research, the extraction and purification of C. hysoscella venom and its antioxidant activity were investigated. After venom extraction, its fractions were purified using high-performance liquid chromatography (HPLC). The purified proteins were evaluated using SDS-PAGE. The antioxidant activity of the fractions was studied using three methods: DPPH, ABTS and FRAP. The results showed that the crude venom of C. hysoscella contained 10 fractions with molecular weights ranging from 15 to 170 kilodaltons, among which fraction 2 had a molecular weight of less than 15 kilodaltons. The results demonstrated that fraction 2 was capable of inhibiting 50% of free radicals at concentrations of 21, 31 and 52µg/mL, respectively. Given the positive results of the antioxidant activity, identification of other effective compounds in the venom requires further studies. برخی گونههای عروس دریایی قابلیت تولید زهری را دارند که حاوی ترکیباتی با ویژگی‌های درمانی بالقوه‌ای است. زهر عروس دریایی گونه Chrysaora hysoscella دارای خواص مختلفی است که کمتر به آنها پرداخته شده است. در این پژوهش، استخراج و تخلیص زهر عروس دریایی C. Chrysaora و خاصیت آنتیاکسیدانی آن بررسی شد. پس از استخراج زهر، با استفاده از روش کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC)، محدودههای آن تخلیص شد. پروتئینهای تخلیص شده با استفاده از SDS-PAGE ارزیابی شدند. اثر آنتیاکسیدانی محدودهها، با استفاده از سه روش DPPH، ABTS و FRAP مطالعه شد. نتایج به دست آمده نشان داد که زهر خام C. hysoscella حاوی 10 محدوده با وزن مولکولی 15 تا 170 کیلودالتون بود که از بین آنها، محدوده 2 جرم مولکولی کمتر از 15 کیلودالتون داشت. نتایج نشان داد که محدوده 2 به ترتیب در غلظتهای 21، 31، و 52 میکروگرم در میلیلیتر قادر به مهار 50 درصد رادیکالهای آزاد بود. با توجه به نتایج مثبت فعالیت آنتی‌اکسیدانی، شناسایی ترکیبات دیگر موثر موجود در زهر، نیازمند مطالعات بیشتر است.

https://japb.guilan.ac.ir/article_9812_444e1fba89527d20b4d8a54362e0b9b3.pdf

دانشگاه گیلان فیزیولوژی و بیوتکنولوژی آبزیان 2345-3966 13 4 2026 03 16 Effects of diazepam and nortriptyline on behavioral changes and chronic stress-induced depression in zebrafish (Danio rerio) اثرات دیازپام و نورتریپتیلین بر تغییرات رفتاری و افسردگی ناشی از استرس مزمن در ماهی گورخری (Danio rerio) 117 137 9813 10.22124/japb.2025.30222.1566 FA محدثه نجارزاده آهنگرکلایی دکتری حرفه‌ای دامپزشکی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی ، بابل، ایران رضا چنگیزی استادیار گروه دامپزشکی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران حامد منوچهری استادیار گروه دامپزشکی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران علی سیاه پشت خاچکی دانشیار گروه فیزیولوژی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Journal Article 2025 03 28 Depression is a mental disorder that according to global statistics, is becoming increasingly prevalent, highlighting the urgent need for further research on depression models and the development of novel antidepressant drugs. This study aimed to evaluate the individual and combined effects of diazepam and nortriptyline on behavioral and biochemical parameters in zebrafish (Danio rerio). A total of 384 zebrafish were initially divided into two main groups: a control group (unstressed) and a UCS group (subjected to stress) and within each group, fish were assigned to one of four subgroups: control, diazepam, nortriptyline, and diazepam + nortriptyline (eight treatments with three replicates). To induce depression-like states in zebrafish, the Unpredictable Chronic Stress (UCS) protocol was applied. Behavioral assessments were conducted using the Novel Tank Test (NTT), and biochemical analysis was carried out by measuring whole-body cortisol levels. Diazepam and nortriptyline led to significant improvements in behavioral parameters, including a notable increase in time spent in the upper zone and number of transitions to the upper zone, and a significant reduction in total distance traveled. These behavioral improvements were accompanied by a marked decrease in cortisol levels (from 1.01±0.07 to 0.38±0.16ng/mL). The results are consistent with previous studies, confirming that the UCS protocol induces behavioral and neuroendocrine changes in zebrafish, which can be attenuated by the administration of diazepam and nortriptyline. Moreover, this study reinforces the utility of zebrafish as a model for investigating the behavioral and physiological impacts of stress. افسردگی یک بیماری ذهنی است و طبق آمار‌ها هر روز جدی‌تر می‌شود که نشان از نیاز روز‌افزون به مطالعه بر روی مدل‌های افسردگی و تولید دارو‌های ضد‌افسردگی جدید دارد. هدف این پژوهش، ارزیابی تاثیرات منفرد و ترکیبی دارو‌های دیازپام و نورتریپتیلین بر شاخص‌‌های رفتاری و بیوشیمیایی در ماهی گورخری (Danio rerio) بوده است. در این مطالعه، ۳۸۴ ماهی گورخری ابتدا به دو دسته کلی شاهد (بدون عوامل استرس‌زا) و UCS (با استرس‌زا) تقسیم شدند و درون هر دسته نیز ماهی‌ها به تیمار‌های شاهد، دیازپام، نورتریپتیلین و دیازپام + نورتریپتیلین تقسیم شدند (هشت تیمار با سه تکرار). تعداد ماهی‌های هر تیمار، ۱۶ قطعه و هر تیمار نیز دارای ۳ تکرار بود. برای ایجاد افسردگی در ماهی‌ها از پروتکل Unpredictable Chronic Stress (UCS) استفاده شد. آزمایش‌های رفتاری با آزمایش مخزن جدید (NTT) و آزمایش‌های بیوشیمیایی با اندازه‌گیری کورتیزول تام بدن انجام شد. دیازپام و نورتریپتیلین موجب بهبود قابل توجه و معنیداری در شاخص‌های رفتاری شامل افزایش معنی‌دار در مدت زمان حضور در سطح بالایی و تعداد انتقال به سطح بالایی و کاهش معنی‌دار مسافت کل طی شده و پیشگیری از اثرات بیوشیمیایی افسردگی با کاهش معنیدار سطوح کورتیزول (از ۰۷/۰±۰۱/۱ به ۱۶/۰±۳۸/۰ نانوگرم) شدند. در این مطالعه داده‌های پژوهش‌های مشابه پیشین در این زمینه تایید شد که نشان می‌دهد پروتکل UCS موجب القای تغییرات رفتاری و نوروآندوکرین در ماهی گورخری می‌شود که با مصرف دیازپام و نورتریپتیلین، می‌توان از آنها پیشگیری کرد. همچنین این مطالعه استفاده از ماهی گورخری را به عنوان مدل در مطالعات تاثیرات رفتاری و فیزیولوژیکی استرس تقویت کرد

https://japb.guilan.ac.ir/article_9813_2541028d6e1033769ff2fca4b70ad4b5.pdf