بررسی اثر مقایسه‌ای خاصیت آنتی‌باکتریایی عصاره آبی پرمیکس ماکروجلبک‌های قهوه‌ای و برخی آنتی‌بیوتیک‌ها بر علیه برخی باکتری‌های بیماری‌زا در آبزیان دریایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 1- کارشناسی ارشد گروه شیلات، دانشکده علوم دریایی، دانشگاه دریانوردی و علوم دریایی چابهار، چابهار، ایران

2 دانشکده علوم دریایی، گروه شیلات ، دانشگاه دریانوردی و علوم دریایی چابهار

10.22124/japb.2026.32759.1583

چکیده

دهه گذشته، شاهد افزایش قابل توجه مقاومت باکتری‌های بیماری‌زا در برابر عوامل ضدباکتری بوده است. که پیامدهای مستقیمی بر بیماری‌زایی و مرگ و میر انسان دارد. این تحقیق، با هدف بررسی اثر مقایسه‌ای آنتی‌باکتریال عصاره آبی پرمیکس ماکروجلبک‌های قهوه‌ای (Sargassum ilicifolium،Nizimuddinia zanardini،Cystoseira indica وPadina australis) و ‌آنتی‌بیوتیک‌ها (اکسی تتراسایکلین، سفالکسین، اریترومایسین و نیتروفورانتوئین) در برابر باکتری‌های بیماری‌زا (Vibrio.parahemolyticus، V.harveyi، V.alginolyticus و بیماری حاد نکروز هپاتوپانکراس(AHPND+)) و باکتری پروبیوتیک Lactobacillus plantarum در آبزیان دریایی انجام گرفت. پس از انجام نمونه‌برداری و انتقال نمونه به آزمایشگاه، نمونه‌های ماکروجلبک‌های قهوه‌ای (S. ilicifolium،N. zanardini،C. indica وP. australis) شستشو و خشک و با نسبت مساوی (1:1:1:1) مخلوط و آسیاب شدند و توسط حلال آب عصاره انجام شد. جهت بررسی اثر ضد‌باکتری عصاره آبی پرمیکس ماکروجلبک‌ها روی 4 گونه باکتری گرم منفی (parahemolyticus، V.harveyi، V.alginolyticus و AHPND+) و باکتری پروبیوتیک L. plantarum از تست انتشار دیسک در آگار استفاده شد. نتایج نشان داد که عصاره آبی پرمیکس ماکروجلبک‌های قهوه‌ای بر روی رشد باکتری‌های گرم منفی (V.parahemolyticus، V.harveyi، V.alginolyticus و AHPND+) اثر مهاری داشت. در بین باکتری‌های گرم منفی مذکور، تاثیر عصاره آبی پرمیکس ماکروجلبک‌های قهوه‌ای بر روی مهار رشد باکتری‌های V.parahemolyticus، V.harveyi و AHPND+) به‌طور معنی‌داری بیشتر از باکتری V.alginolyticus بود (05/0>P). عصاره پرمیکس ماکروجلبک‌های قهوه‌ای هیچ اثر بازدارندگی بر روی رشد باکتری گرم مثبت L .plantarum‌ نداشت و هاله عدم رشد مشاهده نشد. اما باکتری V. alginolyticus حساسیت بیشتری را نسبت به عصاره پرمیکس ماکروجلبک‌های قهوه‌ای با قطر هاله عدم رشد 06/0± 43/8 میلی‌متر نسبت به سفالکسین با عدم تشکیل هاله عدم رشد از خود نشان داد (05/0>P). در کل، هرچند طبق نتایج، خاصیت ضدباکتریایی عصاره آبی پرمیکس ماکروجلبک‌های قهوه‌ای مورد مطالعه کمتر از آنتی‌بیوتیک‌های استاندارد (به استثنای سفالکسین در برابر باکتری V. alginolyticus) محاسبه گردید، اما می‌توان عصاره پرمیکس ماکروجلبک قهوه‌ای را به‌عنوان یک منبع بالقوه‌ای برای ترکیبات طبیعی ضدمیکروبی جدید معرفی نموده و با نظر به وفور آن‌ها، جهت مصارف دارویی و مکمل‌های غذایی مورد بهره‌برداری قرار داد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات